Visit Sponsor

Yazı: 00:32 Fintekler

MASAK BM Listeleri İçin İşlem Erteleme Kuralı Getirdi

MASAK, BM Güvenlik Konseyi listelerindeki kişi ve kuruluşların işlemlerinin ivedilikle bildirilmesi ve ertelenmesine yönelik yeni kuralları yürürlüğe koydu. Bankalar, ödeme ve elektronik para kuruluşları da düzenleme kapsamında.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin terörizmin finansmanı ve kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanının önlenmesi kapsamında aldığı listeleme kararlarına ilişkin yeni uygulama esaslarını belirledi. Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği Sıra No 34, 23 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girdi.

Yeni düzenlemeyle, ilgili BM Güvenlik Konseyi kararlarına konu kişi, kuruluş ve organizasyonlara ilişkin Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla MASAK’a iletilen bilgiler MASAK’ın internet sitesinde yayımlanacak. MASAK mevzuatı kapsamındaki yükümlüler ise bu kişi veya kuruluşların gerçekleştirmek istediği işlemlerin ivedilikle MASAK’a bildirilmesi ve ertelenmesine yönelik gerekli tedbirleri almakla yükümlü olacak.

Düzenleme özellikle bankalar, ödeme kuruluşları, elektronik para kuruluşları, sermaye piyasası kuruluşları ve MASAK yükümlülüğü bulunan diğer finansal kuruluşların yaptırım ve müşteri tarama süreçlerini doğrudan ilgilendiriyor.

BM Liste Bilgileri MASAK Üzerinden Duyurulacak

Tebliğ, iki ayrı kanun kapsamındaki BM Güvenlik Konseyi listeleme kararlarını esas alıyor.

Bunlardan ilki 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun, diğeri ise 7262 sayılı Kitle İmha Silahlarının Yayılmasının Finansmanının Önlenmesine İlişkin Kanun kapsamında değerlendirilen listeleme kararları.

Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla iletilen kişi, kuruluş veya organizasyon bilgileri MASAK Başkanlığının internet sitesinde yayımlanarak yükümlülere ve kamuoyuna duyurulacak.

Bu yapı, finansal kuruluşların yaptırım taramalarında kullanacağı ilgili liste bilgilerinin operasyonel olarak MASAK üzerinden takip edilmesini de önemli hale getiriyor.

İşlem Talebi İvedilikle MASAK’a Bildirilecek

34 No’lu Tebliğin en önemli bölümü ise yükümlülerin bir eşleşme tespit ettiğinde atması gereken adımları düzenliyor.

Tebliğe göre yükümlüler, listelerde bulunan kişi, kuruluş veya organizasyonların gerçekleştirmek istediği işlemlerin ivedilikle MASAK Başkanlığına bildirilmesi ve ertelenmesi için gerekli tedbirleri almak zorunda olacak.

Düzenlemenin dayanaklarından biri, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun’un işlemlerin ertelenmesine ilişkin hükümleri. Tebliğ ayrıca Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesi Kapsamında İşlemlerin Ertelenmesine Dair Yönetmelik hükümlerine dayanıyor.

Bu nedenle yeni uygulama yalnızca bir liste kontrolü yapılmasını değil, ilgili kişi veya kuruluşla bağlantılı bir işlem talebi ortaya çıktığında bildirim ve işlem erteleme sürecinin birlikte işletilmesini öngörüyor.

Bankalar Ve Ödeme Kuruluşları Da Kapsamda

Tebliğde “yükümlü” kavramı, Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmeliğin 4’üncü maddesinde sayılan kuruluşlar ile bunların şube, acente, temsilci ve benzeri bağlı birimlerini kapsayacak şekilde tanımlandı.

Bu kapsam oldukça geniş. Bankaların yanı sıra banka ve kredi kartı düzenleyen kuruluşlar, finansman ve faktoring şirketleri, sermaye piyasası aracı kurumları ve portföy yönetim şirketleri ile ödeme kuruluşları ve elektronik para kuruluşları da MASAK yükümlüleri arasında bulunuyor.

Dolayısıyla 34 No’lu Tebliğ, ödeme ve elektronik para sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin uyum ve yaptırım tarama altyapılarını da doğrudan ilgilendiriyor.

Yaptırım Taramasında Operasyonel Süreç Güçleniyor

Yeni Tebliğin ödeme ve finans sektörü açısından öne çıkan tarafı, BM listelemelerinin yalnızca veri tabanlarında kontrol edilmesine değil, işlem anında uygulanacak aksiyonlara da açık biçimde odaklanması.

Bir banka, ödeme kuruluşu veya elektronik para kuruluşunun tarama sisteminde ilgili kişi veya kuruluşla eşleşme oluştuğunda sürecin yalnızca manuel incelemeye bırakılması yeterli olmayacak. Tebliğ, ilgili işlemin MASAK’a ivedilikle bildirilmesi ve ertelenmesine yönelik gerekli mekanizmanın devreye alınmasını öngörüyor.

Bu durum özellikle gerçek zamanlı ödeme sistemleri, dijital müşteri edinimi, para transferleri ve yüksek işlem hızına sahip ödeme altyapılarında liste taraması ile işlem kontrolünün daha sıkı biçimde birbirine bağlanmasını gerektirebilir.

Yeni Tebliğ 23 Eylül’de Yürürlüğe Girdi

34 No’lu MASAK Genel Tebliği yayımlandığı 23 Eylül 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Düzenleme için ayrıca ileri bir geçiş tarihi belirlenmedi.

Tebliğ yeni bir yaptırım listesi oluşturmaktan ziyade, BM Güvenlik Konseyi’nin ilgili kararları kapsamındaki kişi ve kuruluş bilgilerinin nasıl duyurulacağını ve MASAK yükümlülerinin bu kişiler tarafından gerçekleştirilmek istenen işlemlerde hangi operasyonel adımları atacağını netleştiriyor.

Finans sektörü açısından bundan sonraki kritik nokta, MASAK’ın internet sitesinde yayımlanan liste bilgilerinin yaptırım tarama sistemlerine güncel biçimde aktarılması ve eşleşme halinde bildirim ile işlem erteleme sürecinin gecikmeden çalıştırılması olacak.

Kapat