Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası personeline yönelik disiplin süreçlerini düzenleyen yeni yönetmelik yürürlüğe girdi. Düzenlemeyle disiplin amirlerinin yetkileri, soruşturmanın başlatılması, ihbar ve şikâyetlerin değerlendirilmesi, savunma ve itiraz süreçleri ayrıntılı kurallara bağlandı.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Disiplin Yönetmeliği, 21 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yeni düzenleme, TCMB personeli hakkında yürütülecek disiplin işlemlerinde uygulanacak usul ve esasları belirliyor. Disiplin amirlerinin görevlerinden soruşturmanın başlatılmasına, Disiplin Kurulundan itiraz mekanizmasına kadar sürecin farklı aşamaları yeniden düzenlendi.
Yeni Düzenleme 7587 Sayılı Kanunun Ardından Geldi
TCMB personeline ilişkin disiplin sistemindeki değişimin hukuki altyapısı temmuz ayında oluşturuldu.
1 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren 7587 sayılı Kanun ile 1211 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu’na 68/A ve 68/B maddeleri eklendi.
Bu düzenlemeyle banka personeline uygulanabilecek disiplin cezaları ve disiplin süreçlerinin temel hükümleri kanun seviyesinde yeniden düzenlendi. Yeni yönetmelik ise kanunda belirlenen çerçevenin uygulanmasına ilişkin ayrıntıları ortaya koyuyor.
Kanunda disiplin cezaları uyarma, kınama, kısa süreli ücret kesintisi, uzun süreli ücret kesintisi ve işe son verme olarak sıralanıyor.
Kısa süreli ücret kesintisi, personelin ücretinin 3 ay süreyle %15 oranında kesilmesini; uzun süreli ücret kesintisi ise ücretin 6 ay süreyle %30 oranında kesilmesini öngörüyor.
Disiplin Amirlerinin Yetkileri Belirlendi
Yeni yönetmelik, TCMB içindeki disiplin amirlerini görev hiyerarşisine göre belirliyor.
Başkana bağlı genel müdürlerin disiplin amiri Başkan olacak. Başkan yardımcısına bağlı genel müdürler ile şube müdürlerinin disiplin amirliği Başkan Yardımcısı tarafından yürütülecek.
Genel müdüre bağlı banka personelinin disiplin amiri Genel Müdür, şube müdürüne bağlı personelin disiplin amiri ise Şube Müdürü olacak.
Disiplin amirleri, disiplin cezası gerektirebilecek bir fiil veya durumu öğrendiklerinde konuyu gecikmeksizin İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğüne bildirmekle yükümlü olacak.
Soruşturma Başkanlık Onayıyla Başlayacak
Yeni sistemde disiplin soruşturmasının başlatılması Başkanlık Makamının onayına bağlandı.
Soruşturma onayı Denetim Genel Müdürlüğüne iletilecek ve disiplin soruşturması banka denetim elemanları tarafından yürütülecek.
Soruşturma raporunun İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğüne gönderilmesinin ardından savunma ve gerekli belgelerin bulunduğu dosyanın bir ay içerisinde Disiplin Kuruluna sunulması öngörülüyor.
Banka personeli hakkında ceza soruşturması veya kovuşturmasının başlaması, aynı olayla ilgili disiplin soruşturmasının yürütülmesini engellemeyecek.
Personelin savunması alınmadan disiplin cezası verilemeyecek. Kanunda savunma için yedi günlük süre öngörülüyor. Kabul edilebilir bir mazeret bulunmaksızın bu sürede savunma yapılmaması halinde personel savunma hakkından vazgeçmiş sayılacak.
Her İhbar Disiplin Soruşturmasına Dönüşmeyecek
Yönetmeliğin dikkat çeken bölümlerinden biri ihbar ve şikâyetlerin değerlendirilmesine ilişkin kurallar.
Banka personeli hakkında yapılan ihbar veya şikâyetin belirli bir konuyu içermemesi ya da somut bir delile dayanmaması halinde başvurunun işleme alınmaması öngörülüyor.
Başvuru sahibinin adı, soyadı, imzası ve adresinin bulunmadığı başvurular ile daha önce sonuçlandırılmış bir konuyu yeni bir delil olmadan yeniden gündeme taşıyan şikâyetler de bu kapsamda değerlendirilecek.
Kimlik ve iletişim bilgisi bulunmayan bir başvurunun somut delile dayanması halinde ise disiplin soruşturması başlatılabilecek.
Disiplin Kurulu Karar İçin 30 Günlük Süreye Tabi
1211 sayılı Kanunun yeni hükümlerine göre disiplin cezaları Disiplin Kurulu tarafından verilecek.
İşe son verme cezasında ayrıca personeli atamaya yetkili organın onayı gerekecek.
Disiplin Kurulu ve atamaya yetkili organ, dosyanın kendilerine ulaşmasının ardından 30 gün içerisinde soruşturma evrakı üzerinden karar verecek.
Disiplin cezaları verildiği tarihten itibaren hüküm ifade edecek. Kısa ve uzun süreli ücret kesintileri ise Disiplin Kurulu kararını takip eden ay başından itibaren uygulanacak.
Disiplin Cezalarına Yedi Gün İçinde İtiraz Edilebilecek
Uyarma, kınama, kısa süreli ücret kesintisi ve uzun süreli ücret kesintisi cezalarına karşı, kararın personele tebliğ edilmesinden itibaren yedi gün içinde itiraz hakkı bulunuyor.
İtiraz dosyası başvurunun ulaşmasının ardından 15 gün içerisinde Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilecek.
Yüksek Disiplin Kurulu dosyanın kendisine ulaşmasından itibaren 30 gün içerisinde itirazın reddine veya dosyanın yeniden incelenmesi amacıyla Disiplin Kuruluna gönderilmesine karar verebilecek.
Dosyanın yeniden incelenmesine karar verilmesi halinde dosya 15 gün içerisinde Disiplin Kuruluna aktarılacak. Disiplin Kurulu da 30 gün içerisinde cezanın hafifletilmesi veya kaldırılması yönünde karar verebilecek.
İtiraz sonucunda verilen kararların karar tarihini takip eden 7 gün içerisinde personele bildirilmesi gerekiyor.
Disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvuru hakkı da korunuyor.
Kurul Üyelerine Tarafsızlık Kuralı
Yeni yönetmelik Disiplin Kurulu çalışmalarında çıkar çatışmasını önlemeye yönelik hükümler de içeriyor.
Kurul başkan ve üyeleri kendileri, eşleri, üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları veya evlatlık ilişkisi içinde bulundukları kişilere ait disiplin dosyalarının görüşmelerine katılamayacak.
Üyeler ayrıca disiplin amiri oldukları personelle ilgili dosyalarda veya mağduru ya da tanığı oldukları olayların görüşülmesinde görev alamayacak.
Disiplin Cezalarının Özlük Dosyasından Silinmesi İçin Süreler Değişti
Yeni sistemde disiplin cezalarının tamamı personelin özlük dosyasına işlenecek.
Uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasının ardından 5 yıl, kısa ve uzun süreli ücret kesintisi cezalarının ardından ise 10 yıl geçmesiyle personel, cezaların özlük dosyasından silinmesi için yazılı başvuruda bulunabilecek.
Talebin kabulünde personelin bu süre içerisindeki davranışları dikkate alınacak.
Önceki sistemde uyarma ve kınama cezalarının belirli şartlarla üç yıl sonunda silinebilmesine yönelik bir yapı bulunuyordu. Yeni yasal çerçeve süreleri ve ceza türlerini yeniden belirliyor.
2017 Tarihli Yönetmelik Yürürlükten Kalktı
Yeni yönetmelikle 27 Temmuz 2017 tarihli Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Disiplin Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı.
Böylece temmuz ayında 1211 sayılı Kanunda yapılan değişikliklerin ardından TCMB personelinin disiplin süreçlerine ilişkin ikincil mevzuat da yenilenmiş oldu. Yeni yönetmelik 21 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi.
Disiplin Süreci Daha Ayrıntılı Bir Usule Bağlandı
Yeni düzenlemenin öne çıkan yönü ceza listesinden çok, disiplin sürecinin aşamalarını ve sürelerini daha ayrıntılı hale getirmesi.
Soruşturmanın Başkanlık onayıyla başlaması, ihbarların hangi şartlarda işleme alınacağının belirlenmesi, savunma hakkının korunması, dosyaların kurullar arasında aktarılması için süreler konulması ve Yüksek Disiplin Kurulunun itiraz mekanizmasına dahil edilmesi sürecin kurumsal yapısını yeniden şekillendiriyor.
Temmuz ayında kanun seviyesinde başlayan değişiklik, 21 Ağustos’ta yayımlanan yönetmelikle uygulama tarafında tamamlanan yeni bir çerçeveye kavuştu.
