Mastercard ve PEXA, Birleşik Krallık’ta konut satın alma sürecinde para transferi ile mülkiyet devrini daha uyumlu hale getirmek için programlanabilir hesaptan hesaba ödeme teknolojisini test edecek.
Mastercard, programlanabilir ödemelerin kullanım alanını Birleşik Krallık konut piyasasına taşıyor. PEXA ile kurulan iş birliği kapsamında, konut alımlarında ödeme ve mülkiyet devrinin senkronize biçimde ilerlemesini sağlayabilecek yeni bir model üzerinde çalışılacak.
Pilot çalışma, Mastercard’ın programlanabilir hesaptan hesaba ödeme teknolojisini PEXA’nın dijital mülk tamamlama deneyimiyle bir araya getirecek.
İki şirket, özellikle konut satışının tamamlandığı gün yaşanan belirsizlikleri azaltmayı hedefliyor. Mevcut süreçte mülk verileri, hukuki kontroller ve ödeme akışlarının birden fazla taraf arasında uyumlu biçimde ilerlemesi gerekiyor. Aksaklıklar gecikmelere, ek maliyetlere ve bazı durumlarda işlemin tamamlanamamasına yol açabiliyor.
Alıcı Fonları Koşullar Gerçekleşene Kadar Bekleyecek
Mastercard ve PEXA’nın üzerinde çalıştığı modelde programlanabilir A2A ödemeler kritik rol üstleniyor.
Alıcının fonlarının güvenli biçimde ayrılması ve önceden belirlenen tamamlanma koşulları karşılandığında otomatik olarak serbest bırakılması planlanıyor. Böylece para hareketi ile mülkün sahiplik transferinin daha yakın biçimde senkronize edilmesi hedefleniyor.
Model, Mastercard’ın A2A Sandbox ortamında test edilecek. Bankalar ve diğer iş ortakları da programlanabilir ödeme senaryolarını kontrollü bir ortamda deneyebilecek.
Çalışmanın altyapısında Mastercard bünyesindeki Vocalink de yer alıyor. Vocalink, Birleşik Krallık’ın kesintisiz çalışan A2A ödeme altyapısındaki deneyimiyle projeye katkı sağlayacak.
PEXA Bank of England Çalışmasına da Katılıyor
Mastercard ile yürütülecek çalışma, PEXA’nın Bank of England Synchronisation Lab kapsamındaki faaliyetleriyle de bağlantı taşıyor. Söz konusu çalışma, kredi veren kuruluşlardan gelen fonlarla mülkiyet hakkı transferinin senkronize biçimde tamamlanmasına odaklanıyor.
Senkronize mutabakat yaklaşımı daha önce Bank for International Settlements ve Bank of England tarafından Project Meridian kapsamında da araştırıldı.
Project Meridian, farklı sistemlerde gerçekleşen para ve varlık transferlerinin aynı anda tamamlanabilmesini test etti. Konut işlemlerinin kullanım senaryosu olarak seçildiği projede, alıcıdan satıcıya para transferinin mülk sahipliğinin karşı yönde devredilmesiyle eş zamanlı gerçekleşmesi üzerine çalışıldı.
Yaklaşımın mutabakat riskini, işlem karmaşıklığını ve likidite maliyetlerini azaltma potansiyeli bulunuyor.
Programlanabilir Ödemeler Gerçek Ekonomiye Açılıyor
Mastercard ve PEXA iş birliği, programlanabilir ödemelerin günlük ekonomide yüksek tutarlı işlemlere nasıl uygulanabileceğine ilişkin somut bir kullanım alanı sunuyor.
Konut alımı bu açıdan önemli bir örnek. Para transferinin hukuki kontroller, mülkiyet kayıtları ve kredi süreçleriyle koordineli ilerlemesi gerekiyor. Ödemenin önceden tanımlanmış koşullara bağlanması, taraflar arasındaki işlem akışını daha öngörülebilir hale getirebilir.
Senkronizasyon teknolojisinin kullanım alanı gayrimenkulle de sınırlı kalmayabilir. Project Meridian kapsamında geliştirilen yaklaşım, farklı varlık kayıtlarının gerçek zamanlı brüt mutabakat sistemleriyle bağlantı kurabileceği genel bir mimari üzerinden tasarlandı. Hisse senetleri ve tahviller gibi farklı varlık sınıfları da potansiyel kullanım alanları arasında bulunuyor.
Türkiye İçin Neden Önemli?
Mastercard ve PEXA’nın pilotu Türkiye ödeme ekosistemi açısından da izlenmeye değer bir örnek sunuyor.
Programlanabilir A2A ödemelerin yüksek tutarlı ve çok taraflı işlemlere uygulanması, ödeme sistemlerinin kullanım alanını genişletebilir. Gayrimenkul işlemlerinin yanı sıra ticaret finansmanı, menkul kıymet işlemleri ve varlık transferleri benzer teknolojilerin kullanılabileceği alanlar arasında yer alıyor.
Türkiye’nin anlık ödeme altyapısı ve dijital finans alanındaki gelişimi düşünüldüğünde, ödemenin belirli koşulların gerçekleşmesine bağlandığı modeller önümüzdeki dönemde bankalar ve fintekler açısından yeni ürün fırsatları yaratabilir.
Programlanabilir ödemelerin gerçek değerini görmek için ödeme hızından daha geniş bir çerçeveye bakmak gerekiyor. Mastercard ve PEXA’nın pilotu, paranın hangi koşullarda hareket edeceğinin de ödeme altyapısının parçası haline gelebileceğini gösteriyor.
Konut alımı bunun için güçlü bir test alanı. Yüksek tutarlı para transferi, kredi, hukuki kontroller ve mülkiyet değişimi aynı işlem zincirinde buluşuyor. Ödemenin mülkiyet transferiyle senkronize edilmesi başarılı olursa, benzer modellerin farklı finansal işlemlere taşınması için önemli bir referans oluşabilir.
Mastercard açısından hamlenin ayrıca stratejik bir yönü var. Kart ağı kimliğinin yanında A2A ödeme altyapısındaki rolünü büyüten şirket, programlanabilir ödeme teknolojisini gerçek ekonomik süreçlere yerleştirmeye çalışıyor. Ödeme sektöründeki rekabet açısından asıl izlenmesi gereken başlıklardan biri de bu olacak.


