İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) yazısı üzerine Borsa İstanbul’da işlem gören 9 paya ilişkin sosyal medya paylaşımları hakkında soruşturma başlattı. X platformundaki “bySerez” isimli hesaptan 2023 yılında yapılan paylaşımların manipülatif nitelikte olduğu iddiasıyla 5 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi. Düzenlenen operasyonda 4 şüpheli gözaltına alınırken bir şüphelinin yakalanmasına yönelik çalışmalar sürüyor.
Soruşturma “bilgi bazlı piyasa dolandırıcılığı” iddiasıyla yürütülüyor. Başsavcılığın incelemesinde, söz konusu X hesabından BIST’te işlem gören 9 farklı pay hakkında yapılan paylaşımların sermaye piyasası araçlarının fiyatı, değeri veya yatırımcı kararları üzerindeki olası etkisi değerlendiriliyor. Şüpheliler hakkındaki adli süreç devam ediyor.
Sosyal Medya Paylaşımları SPK Yazısı Sonrası Soruşturmaya Taşındı
SPK’nın tanımına göre bilgi bazlı piyasa dolandırıcılığı; sermaye piyasası araçlarının fiyatlarını, değerlerini veya yatırımcıların kararlarını etkilemek amacıyla yalan, yanlış ya da yanıltıcı bilgi verilmesi, söylenti çıkarılması, haber veya yorum yapılması ve bunların yayılması gibi fiilleri kapsıyor. Suçun oluşması açısından söz konusu içeriğin yanıltıcı niteliğinin yanında menfaat sağlanması ve yatırımcı kararlarını etkileme amacının da birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 107/2 maddesinde düzenlenen bilgi bazlı piyasa dolandırıcılığı kapsamında, şartların oluşması halinde 3 yıldan 5 yıla kadar hapis ve adli para cezası öngörülüyor. Mevcut soruşturmada ise şüphelilere yöneltilen suçlamalar henüz yargılama sonucuyla kesinleşmiş durumda bulunmuyor.
Sosyal medya üzerinden pay piyasasına yönelik yönlendirmeler SPK’nın uzun süredir izlediği alanlar arasında yer alıyor. Kurul geçmiş açıklamalarında, yatırımcıların sosyal medya hesapları ve kapalı gruplar üzerinden yapılan yönlendirmelere karşı dikkatli olması gerektiğini vurgularken Borsa İstanbul’daki olağandışı fiyat ve miktar hareketlerinin gözetim altında tutulduğunu belirtiyor.
Borsa Gözetiminde Sosyal Medya Yeni Bir Risk Alanına Dönüşüyor
Bu soruşturmanın sermaye piyasaları açısından güçlü tarafı, sosyal medya içeriği ile piyasa gözetiminin doğrudan aynı dosyada buluşması. Yatırım tavsiyesi niteliği taşıyan paylaşımlar, yüksek takipçili hesaplar ve belirli paylarda kısa sürede oluşabilecek yatırımcı ilgisi artık yalnız iletişim tarafında değerlendirilmiyor. SPK gözetimi, dijital izler ve adli süreç birlikte ilerleyebiliyor.
Burada özellikle “bilgi bazlı” ayrımı önem taşıyor. İşlem bazlı piyasa dolandırıcılığında emir, alım-satım ve hesap hareketleri öne çıkarken bilgi bazlı dosyalarda paylaşım, yorum, söylenti ve yatırımcı davranışını etkileyebilecek içerikler incelemenin merkezine yerleşiyor. Bu durum, X, Telegram ve benzeri platformlardaki yatırım topluluklarının regülasyon açısından daha yakından takip edildiği bir döneme işaret ediyor.
Fintek ve sermaye piyasası teknolojileri açısından da sonuç oldukça somut. Sosyal medya verisinin piyasa hareketleri, emir akışları ve hesap ilişkileriyle birlikte analiz edilmesi; piyasa gözetimi, anomalilerin tespiti, sosyal medya analitiği ve RegTech çözümlerinin önemini artırıyor. Bugünkü soruşturma, sermaye piyasalarında dijital gözetimin artık yalnız işlem ekranındaki hareketleri takip etmekle sınırlı kalmadığını gösteren güncel örneklerden biri.
