ABD Hazine Bakanlığı, Banque Misr’ın Birleşik Arap Emirlikleri operasyonlarının ABD doları correspondent banking sistemine erişimini kesmeye hazırlanıyor. FinCEN tarafından başlatılan süreç henüz nihai karar aşamasına ulaşmazken BAE ve Mısır merkez bankaları 30 Ağustos’ta Banque Misr konusunda koordinasyon içinde olduklarını açıkladı.
ABD Hazine Bakanlığı’na bağlı Financial Crimes Enforcement Network, 28 Ağustos 2026’da yayımladığı düzenleme taslağıyla Banque Misr UAE’nin ABD finans kuruluşlarındaki correspondent banking erişiminin kaldırılmasını önerdi.
Kararın nihai hale gelmesi durumunda kısıtlama Banque Misr’ın BAE operasyonlarıyla sınırlı olacak. Bankanın Mısır’daki genel merkezi ile diğer ülkelerdeki faaliyetleri aynı düzenleme kapsamında bulunmuyor.
1,8 Milyar Dolarlık İşlem İnceleniyor
ABD Hazine Bakanlığı, Banque Misr UAE’yi İran’ın ABD dolarına erişiminde kritik bir finansal bağlantı noktası olarak nitelendiriyor.
Hazine’nin değerlendirmesine göre Banque Misr UAE, Ocak 2024 ile Haziran 2026 arasında İran’ın gölge bankacılık ağlarının parçası olabileceği değerlendirilen 103 şirket adına yaklaşık 1,8 milyar dolarlık işlem gerçekleştirdi.
ABD makamları, söz konusu şirketlerin bir bölümünün İran bağlantılı kişi ve kuruluşların yaptırımları aşmak ve uluslararası finans sistemine erişmek amacıyla kullandığı paravan şirket ağlarıyla bağlantılı olabileceğini ileri sürüyor.
Bu iddialar ABD Hazine Bakanlığı’nın değerlendirmelerine dayanıyor. Banque Misr ise yayımlanan düzenleme taslağını ve içerdiği değerlendirmeleri ayrıntılı biçimde incelediğini açıkladı.
Banque Misr Nihai Karar Çıkmadığını Vurguladı
Banque Misr, 29 Ağustos’ta yaptığı açıklamada ABD tarafından açıklanan işlemin bir Notice of Proposed Rulemaking olduğunu hatırlattı.
Bu süreçte kamuoyu ve ilgili tarafların görüşleri alınacak, ardından düzenlemenin nihai hale gelip gelmeyeceğine karar verilecek.
Banka, ABD Hazine Bakanlığı ile iletişime geçerek daha fazla bilgi talep edeceğini, gerekli hukuki ve düzenleyici adımları atacağını ve belirlenen süre içinde resmi yanıtını sunacağını bildirdi.
Banque Misr ayrıca BAE şubelerinin müşterilerine bankacılık hizmeti vermeyi sürdürdüğünü ve mevcut yükümlülüklerin yerine getirilmeye devam ettiğini açıkladı.
BAE ve Mısır Merkez Bankaları Koordinasyona Geçti
Süreç 30 Ağustos’ta yeni bir aşamaya geçti.
Birleşik Arap Emirlikleri Merkez Bankası ile Mısır Merkez Bankası, Banque Misr konusunda koordinasyon içinde olduklarını ortak açıklamayla duyurdu.
İki merkez bankası, Banque Misr’ın faaliyetlerinin kesintiye uğramadan sürdürülmesi için gerekli bütün önlemleri alacağını belirtti.
BAE Merkez Bankası bir gün önce de Banque Misr’ın ülkedeki faaliyetleri hakkında acil ve kapsamlı bir inceleme başlatmıştı. İnceleme kapsamında ABD Hazine Bakanlığı’nın işaret ettiği dönemde gerçekleştirilen finansal işlemlerin de değerlendirilmesi planlanıyor.
Correspondent Banking Erişimi Neden Kritik?
ABD’nin attığı adımın bankacılık açısından en önemli tarafı, doğrudan Banque Misr’ın bilançosundan veya bankacılık lisansından çok ABD dolarıyla işlem yapabilmesini sağlayan finansal altyapıyı hedeflemesi.
ABD dışında faaliyet gösteren bir banka, uluslararası dolar ödemelerinin önemli bölümünde ABD’deki bir correspondent banka üzerinden işlem gerçekleştiriyor.
Muhabir banka ilişkisi sayesinde yabancı bankalar ABD doları cinsinden para transferi, ticaret finansmanı, takas ve uluslararası ödeme işlemlerini gerçekleştirebiliyor.
Bu bağlantının kaybedilmesi bankanın yerel para biriminde faaliyet göstermesini doğrudan durdurmasa da dolar bazlı uluslararası işlemlerini ciddi biçimde sınırlandırabiliyor.
Banque Misr örneğinde de FinCEN’in hedeflediği nokta tam olarak bu erişim katmanı.
Nihai düzenleme yürürlüğe girerse ABD finans kuruluşlarının Banque Misr UAE adına correspondent account açması veya sürdürmesi engellenecek. Böylece BAE operasyonlarının ABD doları ödeme altyapısına doğrudan erişimi kesilmiş olacak.
AML Riski Bankacılık Altyapısı Riskine Dönüşüyor
Olay aynı zamanda bankaların AML ve yaptırım uyumu süreçlerinin neden yalnızca bir mevzuat yükümlülüğü olarak değerlendirilemeyeceğini gösteriyor.
KYC, işlem izleme, yaptırım taraması ve müşteri riskinin değerlendirilmesinde oluşabilecek sorunlar artık yalnızca para cezasıyla sonuçlanmıyor. Uluslararası faaliyet gösteren bir banka açısından correspondent banking ilişkilerinin kaybedilmesi, belirli para birimlerinde işlem yapma kapasitesinin doğrudan etkilenmesi anlamına gelebiliyor.
Bu nedenle özellikle sınır ötesi işlemleri yüksek bankalarda yaptırım uyumu, bankanın küresel ödeme altyapısına erişimini koruyan temel operasyonel katmanlardan biri haline geliyor.
Doların Gücü Ödeme Altyapısında Yatıyor
Banque Misr vakası, doların küresel finans sistemindeki gücünün yalnızca rezerv para olmasından kaynaklanmadığını çok net biçimde gösteriyor. Asıl güç, uluslararası dolar işlemlerinin büyük bölümünün ABD finansal altyapısına ve correspondent banking ilişkilerine ihtiyaç duymasından geliyor. Bir bankanın bu ağa erişiminin sınırlandırılması, doğrudan bankacılık lisansına müdahale edilmeden uluslararası faaliyet kapasitesinin önemli bölümünü etkileyebiliyor. Bu nedenle yaptırım uyumu ve AML kontrolleri artık bankaların yalnızca compliance departmanlarının konusu olarak görülemez. Küresel ödeme ağlarına erişimin korunması, doğrudan bankanın iş sürekliliği ve uluslararası rekabet gücüyle bağlantılı hale gelmiş durumda.
