TD, Project Agorá’nın gerçek değerli testlerinde BNY aracılığıyla iki ABD kuruluşu arasında gerçek USD fonlarını tokenize para kullanarak taşıdı. İşlemde para ihracı, anlık transfer ve atomic settlement aynı platformda test edildi.
TD, Bank for International Settlements (BIS) ve Institute of International Finance (IIF) tarafından yürütülen Project Agorá kapsamında gerçek parasal değere sahip tokenize ödeme testini başarıyla tamamladı.
31 Ağustos 2026’da açıklanan işlemde gerçek USD fonları, TD New York Branch ile TD Bank, N.A. arasında BNY iş birliğiyle taşındı. BNY işlemde clearing bank ve aracı banka rolünü üstlendi.
Test, Project Agorá’nın merkez bankaları ve finans kuruluşlarının gerçek para ile gerçekleştirdiği Real-Value Testing aşamasının bir parçası olarak yürütüldü.
Gerçek USD Fonları Tokenize Edildi
TD’nin testinde Project Agorá platformunda tokenize para ihraç edildi ve iki TD kuruluşu arasında para anlık olarak hareket ettirildi.
İşlemin mutabakatı atomic settlement yöntemiyle tamamlandı. Bu yapıda birbirine bağlı ödeme adımları birlikte sonuçlanıyor. Böylece işlemin bir bölümünün tamamlanıp diğer bölümünün açıkta kalmasından kaynaklanabilecek mutabakat riskinin azaltılması amaçlanıyor.
TD, testin Distributed Ledger Technology tabanlı para hareketinin gerçek değer taşıyan işlemlerde uygulanabilirliğini göstermesi açısından önemli bir aşama olduğunu belirtti.
Test aynı zamanda tokenize para ihracı, anlık fon hareketi ve atomic settlement süreçlerinin aynı altyapı üzerinde gerçekleştirilebildiğini ortaya koydu.
BNY Aracı Banka Rolünü Üstlendi
BNY, TD’nin gerçekleştirdiği işlemde clearing bank ve intermediary olarak görev yaptı.
BNY Chief Product & Innovation Officer’ı Carolyn Weinberg, Project Agorá’nın tokenize mevduatların sınır ötesi ödemeleri daha verimli, şeffaf ve dayanıklı hale getirme potansiyelini gösterdiğini belirtti.
Weinberg, BNY’nin finansal altyapı sağlayıcısı olarak yeni nesil piyasa kabiliyetlerini araştırmak üzere sektör ve kamu kuruluşlarıyla birlikte çalışmayı sürdürdüğünü ifade etti.
BNY’nin tokenize mevduat tarafındaki çalışmaları daha önce de FintekWins gündeminde yer almıştı. Banka ocak ayında kurumsal müşterilerin banka mevduat bakiyelerini izinli blockchain altyapısı üzerinde dijital olarak temsil edebildiği tokenize mevduat hizmetini devreye almıştı.
Project Agorá 28 Kurumla Gerçek Para Testine Geçti
Project Agorá, toptan sınır ötesi ödemelerde tokenize merkez bankası rezervleri ile tokenize ticari banka mevduatlarının ortak programlanabilir bir platformda kullanılmasını araştırıyor.
BIS verilerine göre Temmuz 2026’da gerçekleştirilen Real-Value Testing sürecine 28 finans kuruluşu ve merkez bankası katıldı.
Asya, Avrupa ve Kuzey Amerika’dan kuruluşların gerçekleştirdiği işlemlerin toplam değeri yaklaşık 800 bin İsviçre frangına ulaştı. Test programında 17 farklı işlem senaryosu kullanıldı ve işlemlerin büyüklüğü 9 bin ila 125 bin İsviçre frangı veya karşılığı yerel para arasında değişti.
Test edilen para birimleri:
- İsviçre frangı
- euro
- İngiliz sterlini
- Japon yeni
- Güney Kore wonu
- ABD doları
oldu.
Gerçek değerli testlere Bank of England, Bank of France, Bank of Japan, Bank of Korea ve Swiss National Bank’ın yanı sıra BNY, BNP Paribas, Citi, Deutsche Bank, JPMorgan, Lloyds, Mizuho, MUFG, NatWest ve diğer finans kuruluşları katıldı.
Tokenize Mevduat ve Merkez Bankası Rezervleri Aynı Yapıda
Project Agorá’nın temel yaklaşımı, mevcut para biçimlerini tamamen yeni bir para birimiyle değiştirmek yerine ticari banka mevduatları ile merkez bankası rezervlerinin tokenize edilmiş versiyonlarını ortak altyapıda buluşturuyor.
Finans kuruluşları platform üzerinde tokenize mevduat ihraç edip itfa edebiliyor, tokenize rezerv bakiyelerini yönetebiliyor ve ödeme işlemlerini gerçekleştirebiliyor.
Tokenize mevduat ihracı sırasında bankalar karşılık gelen fonları kendi temel bankacılık sistemlerinde belirlenmiş hesaplara ayırıyor veya aynı tutarı ilgili hesaplara kaydediyor. Tokenın itfasında bu işlem ters yönde gerçekleştiriliyor.
BIS, tokenizasyonun bu model kapsamında merkez bankası rezervleri ile ticari banka mevduatlarının hukuki niteliğini değiştirmediğini belirtiyor.
Ortalama Mutabakat Süresi 80 Saniye Oldu
Real-Value Testing sonuçlarına göre Project Agorá prototipinde ödeme başlangıcından mutabakata kadar geçen ortalama süre yaklaşık 80 saniye oldu.
BIS, prototipin mevcut gerçek zamanlı brüt mutabakat sistemleri ve temel bankacılık sistemleriyle tam entegre olmamasına karşın bu sonuca ulaşıldığını belirtiyor.
Katılımcılar ayrıca işlemin başından sonuna kadar ödeme durumu ve yönlendirme hakkında daha fazla görünürlük sağlandığını ve kurumsal ödeme işlemlerinin doğrudan platform üzerinde desteklenebildiğini bildirdi.
Sistem mevcut altyapılarla iletişim kurarken ISO 20022 mesaj standartlarını da kullandı. Test işlemlerinde pacs.008, pacs.009 ve camt.053 mesajları üzerinden RTGS ve temel bankacılık sistemleriyle etkileşim sağlandı.
Sınır Ötesi Ödemelerde Ortak Programlanabilir Platform
Project Agorá’nın hedefi çok para birimli, ortak ve programlanabilir bir toptan ödeme platformunun teknik, operasyonel ve hukuki uygulanabilirliğini değerlendirmek.
Bugünkü sınır ötesi ödeme yapıları çok sayıda ardışık adım, farklı aracı kurumlar, mutabakat süreçleri ve manuel operasyon içeriyor. BIS bu yapının işlem sürelerini ve maliyetleri artırdığını, uçtan uca görünürlüğü sınırladığını ve likiditenin farklı sistemlerde parçalanmasına yol açtığını belirtiyor.
Project Agorá modeli bu adımları ortak bir programlanabilir altyapıda birleştirmeyi araştırıyor.
Platform aynı zamanda ödeme talimatlarının otomatikleştirilmesi, ortak veri standartları, compliance kontrollerinin işlem akışına dahil edilmesi ve koşullu ödemeler gibi kullanım alanlarını da test ediyor.
Atomic Settlement Mutabakat Riskini Hedefliyor
Project Agorá’nın merkezinde yer alan teknolojilerden biri atomic settlement.
Bu modelde birbirine bağlı işlem adımlarının tamamı birlikte sonuçlanıyor. Çok para birimli işlemlerde bir para transfer edilirken karşı tarafın yükümlülüğünün tamamlanmaması riskinin azaltılması hedefleniyor.
BIS tarafından mayıs ayında yayımlanan Project Agorá raporu, tokenize ticari banka mevduatlarının tokenize merkez bankası rezervleriyle ortak platformda kullanılabildiğini ve farklı para birimleri ile yargı alanları arasında atomic settlement gerçekleştirilebildiğini ortaya koymuştu.
Project Agorá ayrıca işlem gizliliği, settlement finality, kara para aklamayla mücadele, terörizmin finansmanının önlenmesi ve veri gizliliği gibi hukuki ve düzenleyici konuları da inceliyor.
Tokenize Mevduat Testleri Hızlanıyor
TD’nin Project Agorá işlemi, bankaların tokenize mevduatı ödeme ve mutabakat altyapısına taşıdığı daha geniş bir dönüşümün parçası.
FintekWins’te geçtiğimiz günlerde aktardığımız üzere UOB ve HSBC de Swift Ledger üzerinde canlı Hong Kong doları işlemleri gerçekleştirdi. Bu yapıda yükümlülükler iki bankanın tokenize mevduat sistemlerinde kaydedilirken Swift Ledger ortak orkestrasyon katmanı olarak kullanıldı.
Project Agorá ise tokenize ticari banka mevduatının yanına tokenize merkez bankası rezervlerini de ekleyerek çok para birimli toptan mutabakat modelini ortak bir programlanabilir platformda test ediyor.
TD Ödeme Altyapısındaki Modernizasyona Vurgu Yaptı
TD Bank U.S. Digital & Payments and Consumer Deposits Başkanı Jo Jagadish, Project Agorá’nın para hareketini sınırlar arasında daha hızlı, güvenli ve verimli hale getirebilecek sorumlu inovasyon örneklerinden biri olduğunu belirtti.
Jagadish, bankanın merkez bankaları, diğer finans kuruluşları ve BIS Innovation Hub ile birlikte Real-Value Testing sürecine katıldığını ve kamu ile özel sektörün ortak hedef çevresinde birlikte çalışmasının yaratabileceği imkanların testte görüldüğünü ifade etti.
TD, tokenizasyon, programlanabilir mutabakat ve ortak altyapının toptan sınır ötesi ödemeleri nasıl geliştirebileceğini değerlendirmek üzere kamu ve özel sektör ortaklarıyla çalışmalarını sürdüreceğini açıkladı.
Project Agorá’nın TD ve BNY ile gerçekleştirilen testindeki en önemli ayrıntı, teknolojinin yalnızca prototip ekranında çalıştırılmaması. Gerçek parasal değer taşıyan USD fonlarının tokenize edilerek işlem akışına girmesi, bankacılık sektöründeki tokenizasyon çalışmalarının yeni bir aşamaya geçtiğini gösteriyor.
Burada kullanılan yapı stablecoin modelinden farklı bir yol izliyor. Para, düzenlenmiş ticari banka mevduatı ve merkez bankası rezervi niteliğini korurken programlanabilir dijital temsiller üzerinden hareket ediyor. Bankaların bu modele ilgisinin artmasında da mevcut bankacılık güvencelerini koruyarak 7/24 çalışabilecek daha hızlı bir mutabakat altyapısı kurma arayışı etkili.
TD işleminin kendi içinde iki ABD kuruluşu arasında gerçekleşmiş olması da önemli bir ayrıntı. Project Agorá’nın hedefi sınır ötesi toptan ödemeler olsa da gerçek para testlerinde farklı senaryoların ayrı ayrı doğrulanması gerekiyor. TD–BNY işlemi bu büyük mimarinin USD ve banka içi transfer tarafındaki pratik testlerinden biri.
Bundan sonraki kritik eşik, bu yapıların prototiplerden üretim ortamlarına ne hızla taşınacağı olacak. Project Agorá’nın ISO 20022 ile mevcut sistemlere bağlanabilmesi ve tokenize mevduat ile merkez bankası parasını aynı işlem zincirinde buluşturması, bankaların tamamen yeni bir finansal sistem kurmak yerine mevcut altyapıyı programlanabilir katmanlarla dönüştürme ihtimalini güçlendiriyor.
