FINRA, yapay zekayı bir risk olarak görüyor ve olası çıkar çatışmalarına dikkat çekiyor.
Yapay Zeka İçin Düzenleyici Kuruluşların Gelecek Yönelimleri: Çıkar Çatışmalarının Potansiyeli.
FINRA, yapay zekayı ortaya çıkan bir risk olarak görüyor ve yapay zeka ile oluşturulan içeriklerin titizlikle gözden geçirilmesi gerektiğinin altını çiziyor.
2023 Mart ayında, SEC Başkanı Gary Gensler, Yapay Zeka’yı “internet ve otomobillerin seri üretimi kadar dönüştürücü bir teknoloji” olarak nitelendirdi. Her büyük teknolojik yenilik gibi, yapay zeka da bir uyum sürecini beraberinde getiriyor. Bu süreç, özellikle düzenleyici kuruluşlar için daha da zorlayıcı oluyor, çünkü bu kuruluşlar teknolojiyi hem anlamak hem de yönetmek için hızlıca bilgi edinmek zorundalar. Ancak bu esnada teknoloji hızla endüstriye yayılıyor ve yeni alışkanlıklar oluşuyor, bu da etkili bir yönetimi kritik hale getiriyor.
Bu yazıda, düzenleyici kuruluşların mevcut duruşlarını, yapay zekanın mevcut yasal çerçeveler içindeki yerini ve gelecekteki düzenlemelerin hangi yöne gidebileceğini analiz edeceğiz.
Düzenleyici Kuruluşların Pozisyonları
SEC: 2023 Temmuz ayında, SEC Başkanı Gensler, yatırım kararlarında yapay zekanın kullanılmasından kaynaklanabilecek potansiyel çatışmalara ve yapay zeka modellerindeki olası yanlılıklara dikkat çekti. Gensler, yapay zekanın finansal platformlarda egemenlik kurma riski taşıdığını vurgularken, yanlış bilgi yayılımının potansiyel tehlikelerine de değindi.
2024 Haziran ayında SEC’in Yatırım Danışma Komitesi, yapay zekanın kullanımını ele aldı ve Gensler, yapay zekanın platformlar ile müşteriler arasında çıkar çatışmalarına yol açabileceğini yeniden dile getirdi. Temel düzenleyici gereksinimlerin hala geçerli olduğunu ve “piyasa katılımcılarının zamanla test edilmiş yasalarımıza uyması gerektiğini” vurguladı.
FINRA: 2024 FINRA Yıllık Düzenleyici Gözetim Raporu’nda FINRA, yapay zekayı ‘gelişmekte olan bir risk’ olarak sınıflandırdı ve firmaların bu teknolojinin yaygın etkilerini ve düzenleyici sonuçlarını dikkate alması gerektiğini önerdi. FINRA’nın kıdemli başkan yardımcısı Ornella Bergeron, yapay zekanın operasyonel verimlilik sağlayabileceğini belirtirken, doğruluk, gizlilik, yanlılık ve fikri mülkiyet konularında endişeler olduğunu ifade etti.
CFTC: Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC), yapay zeka konusunda oldukça aktif bir yaklaşım sergiliyor. 2024 Mayıs ayında yayınladıkları “Finansal Piyasalarda Sorumlu Yapay Zeka: Fırsatlar, Riskler ve Tavsiyeler” başlıklı rapor, CFTC’nin bu alanı denetlemek konusundaki isteğini ortaya koydu.
Mevcut Çerçeveler Nasıl Etkileniyor?
SEC Pazarlama Kuralı ve FINRA kuralı 2210 gibi temel kayıt tutma düzenlemeleri, bir firmanın müşterileriyle paylaştığı bilgilerin doğruluğuna ve bütünlüğüne büyük önem veriyor. Yapay zeka araçlarının kullanımı, dil modellerinin öngörülemez ve sıklıkla yanlış içerikler üretme eğilimleri nedeniyle bu prensipleri tehlikeye atabilir. FINRA’nın daha önce açıkladığı gibi, firmalar oluşturulan içerikten sorumlu tutulacak; bu içeriklerin hangi araçlarla oluşturulduğu önemli olmayacak. Bu nedenle, yapay zeka tarafından üretilen tüm çıktılar, yayınlanmadan önce dikkatlice gözden geçirilmelidir.
AI-Washing
Yapay zeka ile ilgili düzenlemeler henüz öneri aşamasını geçmemişken, bazı alanlarda şimdiden yaptırımlar uygulanmaya başlandı. 2023 Mart ayında, SEC, iki yatırım danışmanlık firmasını yapay zeka kullanımını abartarak yatırımcıları yanıltma girişimleri nedeniyle cezalandırdı. SEC’in Yaptırım Bölümü Direktörü Gurbir Grewal, bu tür yaptırımların endüstriye güçlü bir mesaj vermeyi amaçladığını belirtti.
Sonraki Adımlar?
SEC: Yatırım Danışma Komitesi’nin Haziran toplantısında, 2023 Temmuz ayında önerilen ve yatırımcı etkileşimlerinde tahminsel veri analitiğinin (PDA) kullanımından kaynaklanan çıkar çatışmalarını ele alan kurallar tartışıldı. Bu önerilerin hızla hayata geçirilmesi bekleniyor.
FINRA: Şirketlerin chatbotlar tarafından üretilen çıktılarından sorumlu olduklarını vurgulayan FINRA, bu iletişimlerin denetlenmesi gerektiğini de belirtti. Teknolojilerin seçimi, personelin eğitimi ve içerik oluşturulduktan sonraki denetim düzeyi gibi konuları ele alan politikalar ve prosedürler oluşturulmalıdır.
CFTC: CFTC, yapay zeka düzenlemesine olan bağlılığını güçlü bir şekilde ortaya koyuyor ve kamu tartışmaları ve ajanslar arası iş birliği için çağrıda bulunuyor. Hazırladıkları rapor, resmi bir çerçeve oluşturmak için önemli fırsatlar, riskler ve tavsiyeler içeriyor.
İnsan Faktörü
Sonuç olarak, yapay zekanın finansal hizmetlerdeki rolü büyürken, tüketicilerin bu teknolojilere duyduğu güven hala sınırlı. Bu durum, düzenleyici endişeleri güçlendiriyor ve daha sıkı denetimlerin yolda olduğunu gösteriyor. Yapay zeka teknolojilerinin hızla benimsenmesi sırasında, firmaların tüm AI ve insan kaynaklı çıktıları dikkatlice belgelemeleri, kapsamlı bir uyum sağlamak adına kritik öneme sahip.
Yapay zekanın hızla gelişen dünyasında, düzenleyici kurumların dengeyi sağlaması, finansal ekosistemin geleceği için büyük bir öneme sahip. SEC, FINRA ve CFTC gibi kuruluşlar, bu devrim niteliğindeki teknolojiyi kontrol altına alarak hem yatırımcıları hem de piyasaları korumaya çalışıyor. Ancak, düzenleyici adımların gerisinde kalmamak için şirketlerin, yapay zekayı nasıl kullandıklarına dair şeffaf olmaları ve düzenlemelere uyum sağlamaları gerekecek. Bu süreçte, teknolojiyi fırsata çevirenler kazanan olacak.
