ABD Merkez Bankası ile İngiltere Merkez Bankası, büyük trading şirketlerine yönelik banka risklerini daha yakından incelemeye başladı. Financial Times’ın aktardığı ve Reuters’ın 21 Eylül’de haberleştirdiği bilgilere göre iki merkez bankası, global bankalardan büyük trading firmalarına yönelik maruziyetleri, bu risklerin gün içinde nasıl değiştiği ve uygulanan risk kontrolleri hakkında bilgi talep ediyor.
İncelemenin merkezinde, yapay zeka odaklı yatırım stratejileriyle bilinen Situational Awareness fonunda temmuz ayında yaşanan sert kayıpların ardından Jane Street’in yaklaşık 15 milyar dolarlık zararla karşı karşıya kalması bulunuyor. Fonun AI ve çip hisselerindeki sert satışların ardından kaldıraçlı pozisyonlarında ağır kayıplar yaşadığı ve halka açık hisse portföyünün büyük bölümünü Citadel Securities’e devretmek zorunda kaldığı belirtiliyor.
Reuters, Financial Times’ın aktardığı merkez bankası incelemesini bağımsız olarak doğrulayamadığını da haberinde belirtti. Fed, Bank of England ve Jane Street konuya ilişkin Reuters’ın yorum taleplerine yanıt vermedi.
Bankalardan Gün İçi Maruziyet Verileri İsteniyor
Merkez bankalarının incelemesi yalnızca bankaların Jane Street veya diğer büyük trading şirketlerine toplam ne kadar risk taşıdığına odaklanmıyor.
Financial Times’ın aktardığı bilgilere göre Fed ve Bank of England, bankaların bu kuruluşlara olan maruziyetinin işlem günü boyunca nasıl değiştiğini, risk iştahının hangi sınırlar içerisinde yönetildiğini ve ani piyasa hareketleri sırasında hangi kontrollerin devreye girdiğini anlamaya çalışıyor.
Bu yaklaşım, büyük trading firmaları ile bankalar arasındaki kredi ve karşı taraf ilişkilerinin yalnızca gün sonu pozisyonları üzerinden değerlendirilmesinin yeterli olmayabileceğine işaret ediyor.
Yüksek kaldıraç kullanılan işlemlerde piyasa fiyatlarının kısa sürede sert biçimde değişmesi, bankaların aynı kurumlara yönelik maruziyetlerinin gün içinde önemli ölçüde artmasına neden olabiliyor.
Jane Street’in Zararı İncelemenin Merkezinde
Situational Awareness, eski OpenAI araştırmacısı Leopold Aschenbrenner tarafından kurulan ve ağırlıklı olarak yapay zeka yatırımlarına odaklanan bir hedge fon olarak faaliyet gösteriyor.
Fonun temmuz ayında küresel çip hisselerinde yaşanan satış dalgasının etkisiyle kaldıraçlı pozisyonlarında ciddi kayıplar yaşadığı bildirildi. Reuters’ın daha önce aktardığına göre Situational Awareness, krizin ardından halka açık hisse portföyünün büyük bölümünü Citadel’e satmak zorunda kaldı.
Financial Times’ın son haberinde ise bu süreçte Jane Street’in yaklaşık 15 milyar dolar zarar ettiği bilgisi yer aldı. Fed ve Bank of England’ın bankaların trading şirketlerine yönelik risklerini incelemeye başlaması da bu gelişmenin ardından geldi.
SEC Wall Street Bankalarından Bilgi İstemişti
Situational Awareness kaynaklı riskler daha önce ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nun da gündemine girmişti.
Reuters’ın 24 Ağustos tarihli haberine göre SEC; Goldman Sachs, JPMorgan, Citigroup ve Bank of America dahil olmak üzere fonla çalışan büyük Wall Street bankalarına celp göndererek Situational Awareness’ın işlemleri, kaldıraç kullanımı ve kredi verenlerle yaptığı iletişim hakkında bilgi istedi.
SEC’nin incelemesi özellikle margin call’lara yol açan işlemlerin zamanlaması, fonun kullandığı kaldıraç ve başlıca kredi sağlayıcılarıyla yürüttüğü temaslara odaklanıyor.
Söz konusu bilgi taleplerinin tek başına herhangi bir yaptırım kararı veya ihlal tespiti anlamına gelmediği de Reuters’ın haberinde vurgulandı.
Bankaların Karşı Taraf Riski Yeniden Gündemde
Fed ve Bank of England’ın başlattığı inceleme, yapay zeka temalı yatırımlardaki sert fiyat hareketlerinin etkisinin yalnızca hedge fonlarla sınırlı kalmadığını gösteriyor.
Büyük trading şirketleri ve yüksek kaldıraç kullanan yatırım fonları, bankalarla kredi, teminat ve işlem ilişkileri üzerinden bağlantılı durumda. Bu nedenle tek bir fon veya trading firmasındaki hızlı değer kaybı, bankaların karşı taraf risklerinin de kısa sürede değişmesine neden olabiliyor.
Merkez bankalarının özellikle gün içi maruziyetler ve risk kontrollerine odaklanması, düzenleyicilerin yalnızca bankaların bilanço büyüklüğünü değil, piyasa stresi sırasında pozisyonların ne hızla büyüyebildiğini de görmek istediğini ortaya koyuyor. Jane Street’in yaklaşık 15 milyar dolarlık kaybının ardından Fed, Bank of England ve SEC’nin aynı risk zincirinin farklı noktalarını incelemesi, büyük trading şirketleri ile bankalar arasındaki bağlantıların finansal istikrar gündeminde daha görünür hale geldiğini gösteriyor.
