Apple, bu hafta İngiltere’de görülen 1,8 milyar dolarlık toplu dava kapsamında, tekel suçlamalarına karşı kendini savunuyor. Londra Rekabet Temyiz Mahkemesi’nde görülen dava, teknoloji devini iPhone ve iPad kullanıcılarını “esir” almakla ve App Store komisyonlarını aşırı derecede yüksek tutarak haksız kazanç sağlamakla suçluyor.
App Store Komisyonları Mercek Altında
Dava, 2021 yılında baş davacı Rachel Kent tarafından açıldı. Kent’in avukatları, 2015 Ekim ayından bu yana Apple cihazlarından uygulama ya da abonelik satın alan 20 milyon İngiliz kullanıcının zarar gördüğünü ve Apple’ın bu kullanıcılara 1,8 milyar dolarlık tazminat ödemesi gerektiğini savunuyor. Avukatlar, “Apple, ilgili piyasada tekelci olduğu için App Store’dan aşırı kâr elde edebiliyor,” açıklamasını yaptı.
Apple’ın avukatları ise müşterilerin hiçbir zarar görmediğini ve şirketin aldığı komisyonların adil ve makul olduğunu belirtiyor. Mahkemeye sunulan belgelerde şu ifadeler yer aldı: “Eğer Apple bir tekelci gibi davranmış ve inovasyondan uzak durmuş olsaydı, rakiplerinin hızlı yenilikleri karşısında silinip giderdi.”
İngiltere’de Toplu Dava Sisteminin İlk Büyük Testi
Bu dava, İngiltere’nin yeni toplu dava sistemi altında Big Tech şirketlerine karşı açılan ilk büyük dava olma özelliğini taşıyor. Reuters’ın raporuna göre, Apple’a karşı açılan bu dava, diğer teknoloji devlerine yönelik benzer davaların önünü açabilir. Örneğin, Google’ın uygulama geliştirici komisyonlarına ilişkin 1,1 milyar dolarlık başka bir dava bu yıl içinde başlayacak.
Ayrıca, Apple’ın App Store komisyonlarına yönelik ayrı bir dava da geçtiğimiz ay İngiliz uygulama geliştiricileri tarafından açıldı. Bu davada baş davacı Sean Ennis, şirketin %30’a varan komisyon ücretlerinin sektörde rekabeti sınırladığını ve geliştiricilere 995 milyon dolar tazminat ödenmesi gerektiğini savunuyor. Ennis, “Apple’ın ücretleri aşırıdır ve bu durum hem uygulama geliştiricilerine hem de alıcılara zarar vermektedir,” açıklamasında bulundu.
Apple ise App Store’daki geliştiricilerin %85’inin herhangi bir komisyon ödemediğini ve platformunun, Avrupa genelinde geliştiricilere küresel pazarlara erişim sağladığını belirtiyor.
Apple’a yönelik bu tür tekel suçlamaları, teknoloji devlerinin piyasa gücünü nasıl kullandıkları konusunda önemli soruları gündeme getiriyor. İngiltere’nin yeni toplu dava sistemi, kullanıcı ve geliştiricilerin seslerini daha güçlü bir şekilde duyurabileceği bir platform sunuyor. Ancak bu tür davalar, yalnızca Apple’ın iş modelini değil, teknoloji sektörünün genelindeki rekabetçi dinamikleri de yeniden şekillendirebilir.
